Karşılaştırma

Altın arttıysa alım gücü de artmış mıdır?

AltınSeyir Editoryal · Son güncelleme: 8 Eylül 2026

Nominal kazançla reel kazanç arasındaki fark.

TL kazancı tek ölçü değildir

Bir varlığın TL fiyatının yükselmesi, aynı parayla daha fazla mal ve hizmet alınabildiğini tek başına göstermez. Aynı dönemde fiyatlar genel seviyesi daha hızlı artmış olabilir. Bu ayrımı görmek için nominal getiriyi enflasyonla karşılaştırırız.

Çıkarma yaklaşık sonuçtur

Altın yüzde 30, fiyatlar yüzde 25 artarsa reel getiri yüzde 5 değil yüzde 4’tür: 1,30 / 1,25 − 1. Yüzdeler büyüdükçe basit çıkarma daha fazla fark yaratır. Hesaplayıcı bu oranlı yöntemi kullanır.

Kişisel sepet farkı

Genel enflasyon göstergesi herkesin harcama sepetini birebir temsil etmez. Kira veya eğitim gibi giderlerin payı farklı olabilir. Ayrıca altının alım-satım maliyeti nominal getiriden düşülmemişse reel sonuç fazla yüksek görünür. Önce masraflar sonrası aynı dönem getirisini, sonra uygun enflasyon oranını girin.

Sayısal örnekler varsayımsaldır. Bu yazı genel bilgilendirmedir, kişisel yatırım önerisi değildir.

Hesaplayıcıda dene → Sitenin hesaplama yöntemi

Reel getiri hesabını doğru kurmak

Nominal getiri, yatırımın TL cinsinden değerindeki değişimi gösterir. Reel getiri ise bu değişimin aynı dönemdeki fiyat artışını aşıp aşmadığını ölçer. Dönemler aynı değilse karşılaştırma yanıltıcı olur: üç aylık altın getirisiyle yıllık enflasyonu yan yana koymak doğru değildir. Başlangıç ve bitiş tarihlerini, kullanılan fiyat türünü ve enflasyon dönemini eşleştirin.

Oranlı hesaplama ve maliyetler

Nominal getiri yüzde 30, enflasyon yüzde 25 olduğunda reel getiri, 1,30 / 1,25 − 1 formülüyle yaklaşık yüzde 4 olur. Yüzdeleri doğrudan çıkarmak yaklaşık sonuç verir; oranlar büyüdükçe hata artar. Altın alım-satımında makas, komisyon, saklama ve işçilik gibi maliyetler varsa bunları da başlangıç ve bitiş değerine ekleyin. Brüt fiyat değişimi, yatırımcının eline geçen net tutarla aynı değildir.

Enflasyon ölçüsü ve kişisel sepet

TÜFE geniş bir tüketim sepetinin fiyat değişimini ölçer; her hanenin harcama dağılımı bu ortalamayla birebir örtüşmez. Kira, eğitim veya sağlık gideri yüksek olan kişinin kişisel enflasyonu farklı olabilir. Bu nedenle reel getiri, kullanılan enflasyon serisine bağlı bir karşılaştırma ölçüsüdür; herkes için aynı alım gücü sonucunu garanti etmez. Resmî veri yayımlanma tarihini ve referans dönemini kontrol edin.

Sonucu hangi ölçütlerle okuyabilirsiniz?

Aynı başlangıç ve bitiş tarihlerini kullanın.
Vergi, komisyon, makas ve işçilik giderlerini ayrı gösterin.
Nominal sonuçla reel sonucu birlikte inceleyin.
Bir tek dönem yerine farklı vade aralıklarına bakın.

Örneğin altının fiyatı yüzde 20 yükselirken ilgili dönemin enflasyonu yüzde 30 olmuşsa TL bazında kazanç vardır; fakat seçilen endekse göre satın alma gücü gerilemiş olabilir. Hesaplamada kullanılan dönem ve masraflar değiştiğinde sonuç da değişir. Elinizdeki varlığın net değerini ve alım gücünü karşılaştırmak için AltınSeyir hesaplama araçlarını kullanabilirsiniz. Buradaki yöntem açıklaması kişisel yatırım önerisi değildir.